Praca na wysokości jest to praca szczególnie niebezpieczna, wykonywana na powierzchni znajdującej się na wysokości co najmniej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi.
Do pracy na wysokości nie zalicz się pracy na powierzchni, niezależnie od wysokości, na jakiej się znajduje, jeżeli powierzchnia ta:
-osłonięta jest ze wszystkich stron do wysokości co najmniej 1,5 m pełnymi ścianami lub ścianami z oknami oszklonymi,
-wyposażona jest w inne stałe konstrukcje lub urządzenia chroniące pracownika przed upadkiem z wysokości.
Praca na wysokości
Przyjrzyjmy się więc wyżej wymienionemu rozporządzeniu….
Kto może wykonywać pracę na wysokości?
Zgodnie z Ustawą Kodeks Pracy:
-Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. (Art. 229)
-Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on wymaganych kwalifikacji lub potrzebnych umiejętności, a także dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. (Art.2373).
Specyfikacja badań dla osób pracujących na wysokościach
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z maja 1996 roku, osoby wykonujące prace na wysokości muszą przejść badania lekarskie ze szczególnym zwróceniem uwagi na stan i działanie narządu równowagi, badanie akumetryczne, w badaniu narządu wzroku- ocena ostrości widzenia, ocena zdolności rozpoznawania barw, ocena widzenia przestrzennego, ocena pola widzenia ( w zależności od wskazań badanie za pomocą perymetru); oznaczenie poziomu glukozy we krwi. Częstotliwość wykonywania badań profilaktycznych osób wykonujących prace na wysokości zależy od wieku. Pracownicy w wieku do 25 lat wykonują badania co 3 lata, od 25 do 50 lat co 2-3 lata, natomiast w wieku powyżej 50 lat co 1-2 lata.
Organizacja pracy na wysokości
Praca na wysokości jest praca szczególnie niebezpieczną, dlatego też nakłada ona na pracodawców szereg obowiązków związanych z jej organizacją:
-pracodawca zapewnia bezpośredni nadzór nad tymi pracami- praca wykonywana minimum w 2 osobowych zespołach,
-pracodawca zapewnia odpowiednie środki zabezpieczające,
-pracodawca zapewnia instruktaż pracowników,
-pracodawca zapewnia, aby dostęp do miejsc wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych miały jedynie osoby upoważnione i odpowiednio poinstruowane.
- Na powierzchniach wniesionych na wysokość powyżej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi, na których w związku z wykonywaną pracą mogą przebywać pracownicy, lub służących jako przejścia, powinny być zainstalowane balustrady składające się z poręczy ochronnych umieszczonych na wysokości co najmniej 1,1m i krawężników o wysokości co najmniej 0,15 m. Pomiędzy poręczą i krawężnikami powinna być umieszczona w połowie wysokości poprzeczka lub przestrzeń ta powinna być wypełniona w sposób uniemożliwiający wypadnięcie osób.
- Prace na wysokości powinny być organizowane i wykonywane w sposób niezmuszający pracownika do wychylania się poza poręcz balustrady lub obrys urządzenia, na którym stoi.
Organizacja prac na wysokości do 2 metrów
Przy pracach na drabinach, klamrach, rusztowaniach i innych podwyższeniach nieprzeznaczonych na pobyt ludzi, na wysokość do 2 m nad poziomem podłogi lub ziemi niewymagających od pracownika wychylania się poza obrys urządzenia, na którym stoi, albo przyjmowania innej wymuszonej pozycji grożącej upadkiem należy zapewnić aby:
- Drabiny, pomosty, rusztowania były stabilne i zabezpieczone przed nieprzewidywaną zmianą położenia oraz posiadały odpowiednią wytrzymałość na przewidywane obciążenie,
- Pomost roboczy musi spełniać następujące wymagania:
-powierzchnia pomostu powinna być wystarczająca dla pracowników, narzędzi i niezbędnych materiałów,
-podłoga powinna być pozioma i równa, trwale umocowana do elementów konstrukcji,
-w widocznym miejscu pomostu powinny być umieszczone czytelne informacje o wielkości dopuszczalnego obciążenia.
Organizacja prac na wysokości powyżej 2 metrów
Przy pracach na słupach, masztach, konstrukcjach wieżowych, kominach, konstrukcjach budowlanych bez stropów, a także przy ustawianiu lub rozbiórce rusztowań oraz przy pracach na drabinach i klamrach na wysokości powyżej 2 m nad poziomem terenu należy:
- Przed rozpoczęciem prac sprawdzić stan techniczny konstrukcji lub urządzeń,
- Zapewnić stosowanie przez pracowników, odpowiedniego do rodzaju wykonywanych prac, sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości jak: szelki z linką bezpieczeństwa,
- Zapewnić stosowanie przez pracowników stałych elementów ochronnych.
Szelki bezpieczeństwa, kiedy stosować?
Obowiązki w zakresie stosowania szelek bezpieczeństwa reguluje Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. Określa ono, iż szelki bezpieczeństwa mogą być stosowane w przypadku, gdy niemożliwe jest zorganizowanie środków ochrony zbiorowej. Zatem szelki bezpieczeństwa nie muszą być stosowane w przypadku, gdy powierzchnię zabezpieczono ze wszystkich stron z zastosowaniem ścian pełnych lub ścian z oknami. Nie ma wymogu zastosowania szelek bezpieczeństwa również w przypadku, gdy zastosowano inne specjalne konstrukcje, wystarczająco dobrze chroniące przed upadkiem z wysokości.
Czy w zwyżce trzeba mieć szelki?
Tak. Pracownik wykonujący prace na wysokości w tzw. zwyżce, podnośniku koszowym musi być wyposażony w środki ochrony indywidualnej: kask ochronny, buty robocze (bezpieczne), kamizelka odblaskowa oraz szelki bezpieczeństwa.
STREFA NIEBEZPIECZNA
Podczas wykonywania prac na wysokości nie wolno zapomnieć o wyznaczeniu i wygrodzeniu strefy niebezpiecznej. Strefa niebezpieczna jest to obszar, w którym istnieje zagrożenie spadania przedmiotów z wysokości. Strefa niebezpieczna powinna być ogrodzona trwałymi balustradami, w swym najmniejszym wymiarze liniowym liczonym od płaszczyzny obiektu budowlanego, nie może wynosić mniej niż 1/10 wysokości, z której mogą spadać przedmioty, lecz nie mniej niż 6 m. W zwartej zabudowie miejskiej strefa niebezpieczna może być zmniejszona pod warunkiem zastosowania innych rozwiązań technicznych lub organizacyjnych zabezpieczających przed spadaniem przedmiotów.
